داشتن یا بودن؟(?To Have Or to Be
اریش/اریک فروم (Erich Fromm زاده ۱۹۰۰ م/ ۱۲۷۹ مرگ: ۱۹۸۰ م / ۱۳۵۹ خ) روانشناس، روانکاو، و فیلسوف انسانگرای معروف و بزرگ سدهی بیستم است که پس از قدرتگیری نازیها در آلمان، در سال ۱۹۳۴ به امریکا مهاجرت کرد و باقی عمر خود را در امریکا به سر برد. فروم در سال ۱۹۷۶ م/ ۱۳۵۵ خ کتابی منتشر کرد به نام «داشتن یا بودن؟» (?To Have Or to Be). فروم در این کتاب به این پدیدهی اجتماعی و روانی میپردازد که انسان امروزی بیشتر هویت خود را با داشتن و داشتههایش تعریف میکند و وجودش با داراییاش یکی شده است.
این کتاب را آقای عزتالله فولادوند در همان سالهای اول دههی ۱۳۶۰ خورشیدی در ایران ترجمه کرد و به گمانم انتشارات مروارید آن را منتشر کرد. در منابع اسلامى نيز هرچند «بودن»بی اهميت نيست، ولى «شدن»، اهميت بيشترى دارد. تعابيرى، مانند «الى اللّه المَصِير»، «إبتغاءَ وجه اللّه» و تعاليمى چون بايستگى يا شايستگى قصد قربت در اعمال و... شاهدى بر اين مدعاست. فروم مسئله «شدن» را در برابر «بودن» در قالبى ماده گرايانه در كتاب To Have Or To Be?بيان كرده است.


حجت الاسلام والمسلمین