كاربرد منطق فازي در تحليل گزاره‌هاي ديني

گزاره‌هاي دين، در موضوعات مختلف، تعابير و توصيفات متنوعي را ارائه داده است. دست‌يابي به نگرش دين يا قانون و فرهنگ دين در يك موضوع، نيازمند جمع‌بندي و تدوين نهاييِ مجموعه گزاره‌هايي است كه از منابع دين به‌دست آمده است.

در بسياري از گزاره‌هاي ديني، توصيف‌ها و تبيين‌ها، ناظر به مراتب و درجاتِ آن موضوع است. براي جمع‌بندي و تدوين الگوي فكريِ نهايي، نياز به منطقي است كه با مراتب و درجاتِ موضوعات سروكار دارد. منطق فازي، چنين ابزاري را در اختيار محقق قرار مي‌دهد تا بتواند مدل و سيستم مطلوب را تدوين نمايد.

اين مقاله، نگرشي اجمالي به منطق فازي داشته و به نمونه‌هايي از گزاره‌هاي ديني كه حاوي مفاهيم فازي هستند اشاره كرده است و در نهايت با استفاده از قواعد طراحي يك سيستم فازي، تدوين و جمع‌بندي‌اي از چند گزارة ديني راجع به "تقوي"، را در معرض قضاوت قرار داده است.

ادامه نوشته

درآمدى بر رابطه قرآن و علوم


قرآن كلام خدا و تجلّى اسم جامع، محيط و اعظم حق تعالى است كه همه انديشه‏هاى حقيقت‏جو و خردورز را به دل‏سپارى فرا مى‏خواند: «كتابٌ انزلناه اليكَ مباركٌ ليدَّبَّروا آياتِه و ليتذكَّرَ اولوالالباب.» (ص: 29) قرآن معجزه جاودانه رسول گرامى (ص) و تنها نسخه شفّاف و فرجامين وحى آسمانى است كه راه و رسم زندگى توحيدى و سعادت آفرين را به انسان مى‏آموزد: «يا ايُّها الّذينَ آمَنوا استجيبوا للّهِ و للرَّسولِ اذا دعاكم لما يُحييكم.» (انفال: 24 )
قرآن به عنوان پيام هدايت الهى براى انسان، همه ساحت‏هاى حيات مادى و معنوى را در برمى‏گيرد. در اين كتاب جامع، تمام قلمروهاى زندگى مادى و معنوى، فردى، اجتماعى، اخلاقى و حقوقى، دنيايى و آخرتى و جز آن، از آغاز آفرينش و مبدأشناسى تا مسير و برنامه زندگى و سرمنزل نهايى، همه مورد توجه تشريع الهى است. فضاى بى‏كران معارف قرآن در راستاى رسيدن انسان‏ها به كمال، از جنين تا جنان و از ملك تا ملكوت و از ذرّه تا كهكشان را فرا مى‏گيرد و در يك كلام، همه لوازم هدايت و تربيت انسان را در خود نهفته دارد: «و نزّلنا عليكَ الكتابَ تبيانا لكلِّ شى‏ءٍ.» (نحل: 89)

ادامه نوشته