رخشنده اعتصامي متخلص به پروين دختر يوسف اعتصامي در 25 اسفند 1285 ماه خورشيدي در شهر تبريز به دنيا امد( درست مقارن با دوران پهلوي از نظر تاریخی نادرست است) ودر 16فروردين1320در تهران از دنيا رفت ودر شهر قم به خاك سپرده شد.
قطعه مست و هشيار توضیح بدهید که مطلب حاضر و این تیتر با مقدمه ای که گفته اید چه ربطی دارد.
محتسب مستي به ره ديدو گريبانش گرفت مست گفت اي دوست اين پيراهنست افسار نيست
گفت مستي زان سبب افتان و خيزان ميروي گفت جرم راه رفتن نيست ره هموار نيست
گفت مي بايد تو را تا خانه قاضي برم گفت رو صبح اي قاضي نيمه شب بيدار نيست
گفت نزديكست والي را سراي انجا شويم گفت والي از كجا در خانه خمار نيست
گفت تا داروغه را گوييم در مسجد بخواب گفت مسجد خوابگاه مردم بدكار نيست
گفت ديناري بده پنهان و خود را وا رهان گفت كار شرع كار درهم و دينار نيست
گفت از بهر غرامت جامعه ات بيرون كنم گفت پوسيده ست جز نقشي ز پمد و تار نيست
گفت اگه نيستي كز سر در افتادت كلاه گفت در سر عقل بايد بي كلاهي عار نيست
گفت ديناري بده پنهان و خود را وا رهان گفت كار شرع كار درهم و دينار نيست
گفت از بهر غرامت جامعه ات بيرون كنم گفت پوسيده ست جز نقشي ز پمد و تارنيست
گفت اگه نيستي كز سر در افتادت كلاه گفت در سر عقل بايد بي كلاهي عار نيست
گفت مي بسيار خوردي زان چنين بي خود شدي گفت اي بيهوده گو حرف كم و بسيار نيست
گفت بايد حد زند هشيار مردم مست را گفت هشياري بيار اينجا كسي هشيار نيست
پروين بر خلاف ساير شاعران اشعار عاشقانه نمي سرود و عشقي را حقيقي مي خواند كه حقيقي و قلبي باشدمثل عشق
به انسانيت- ازادي - ازادگي -عدالت اجتماعي- عشق به قشر هاي محروم و درد مند وستم كشيده اجتماع.
اشعار پروين گوياي اشاراتي است واضح و روشن كه وي در انها هم به ترسيم محرومان و رنجهايي كه انها ميكشند
وهم به فساد و تزوير زور گويان اجتماع زمان خود مي پردازد .انديشه و افكار پروين متضمن نكات اجتماعي
واخلاقي و انتقادي هستند.و به نوعي ميتوان گفت ديوان پروين زندگي اكثريت ملت محروم و مظلوم ايران است چه در
دوران حيات شاعر و چه پيش و پس از ان دوران.يكي از دلايلي كه به پروين و اشعارش بها مي دهد کی؟ اين مي باشد كه
وي در روزگاري مي زيست كه اختناق سياسي و مشكلات اجتماعي زيادي مشهود بوده است ولي با همه اين احوالات
از ابراز و بيان انها هيچ باكي نداشت.
از ويزگي هاي شعر پروين و يا به عبارتي حسن كار پروين اين بوده است كه اوموضوعات حكمتي و اخلاقي و
اجتماعيو نابساماني هاي اجتماعي راچنان با زبان ساده و شيوايي بيان ميكند كه خواننده را از هر طبقه تحت تاثير قرار
ميدهد- به خصوص نسل جوان- و يكي ديگر از ويزگي هاي شعر او فروتني و تواضعي مي باشد كه پروين در اشعار
خود داشته است. به طوريكه مردم استقبال فراواني از اشعار او مي كردند ديوان او در مدتي كوتاه پش از چاپ دست به
دست ميان مردم مي چرخيد و بسياري باور نمي كردند كه انها را يك زن سروده است. رفرنس بدهید
شاعر در قطعه مست و هشيار ياد اور ناامني هاي اجتماعي و فسق و فجور سران دولت مي باشد كه خود غرق فساد و
بي بندوباري مي باشند ولي باهمه اين احوالات به عنوان منجي مردم در راس حكومت حكم فرماني مي كنند.
به عنوان مثال در بيت مي بايد تورا تا خانه قاضي برم .... اشاره به غفلت سران دولت دارد. ويا در بيت نزديكست
والي را سراي... اشاره به فساداخلاقي سران دولت دارد.ويا در بيت گفت ديناري بده پنهان و ... اشاره به رشوه خواري
و فساد اخلاقي سران دارد.